04 okt
2013

Een kritische analyse van gezondheidsberichten in de media

Vermindert 1 uur wandelen per dag het risico op borstkanker?

foto bij artikel Vermindert 1 uur wandelen per dag het risico op borstkanker?

In de media

Van alle vrouwen die na de menopauze borstkanker ontwikkelen, heeft een groter percentage een inactieve levensstijl. Wie daarentegen 1 uur per dag wandelt, ziet haar borstkankerrisico met 14% dalen.

Waar komt dit nieuws vandaan?

Deze krantenkop is gebaseerd op de resultaten van de Amerikaanse 'Cancer Prevention Study’ die 73615 vrouwen na hun menopauze (gemiddelde leeftijd 62,7 jaar) gedurende 17 jaar heeft opgevolgd (1992-2009) (1). Men zag een verband tussen lichaamsbeweging en een daling van het risico op borstkanker. Gemiddeld 1 uur wandelen per dag volstond al om het kankerrisico met 14% te doen dalen. Fysiek zeer actieve vrouwen hadden zelfs een 25% lager risico op borstkanker. De onderzoekers suggereren op basis van hun resultaten dat lichaamsbeweging een gunstige invloed heeft op hormoonspiegels, gewicht, suikermetabolisme, insulinegevoeligheid en ontstekingen, allemaal factoren die een rol spelen in de ontwikkeling van borstkanker na de menopauze. Recreatief wandelen lijkt hen dus een doeltreffende manier om vrouwen na hun menopauze aan te zetten tot bewegen.

Bron

Hildebrand JS, Gapstur SM, Campbell PT, et al. Recreational Physical Activity and Leisure-Time Sitting in Relation to Postmenopausal Breast Cancer Risk. Cancer Epidemiology. Published online October 3 2013

Hoe moeten we dit nieuws interpreteren?

Deze studie onderzocht het verband tussen fysieke activiteit of inactiviteit (bv. tv-kijken) en het borstkankerrisico bij vrouwen tussen 50 en 74 jaar, na hun menopauze. De deelnemende vrouwen vulden bij aanvang (1992-1993) een vragenlijst in die peilde naar inkomen, achtergrond, medische voorgeschiedenis en leefstijl. Vanaf 1997 kregen ze elke 2 jaar opnieuw een vragenlijst om na te gaan hoeveel ze bewogen en of hun gezondheidstoestand was veranderd. Vrouwen moesten zelf aangeven of er ondertussen een kankerdiagnose was gesteld; dit werd vervolgens afgetoetst aan het medisch dossier of kankerregister.

Tussen 1992 en 2009 kregen 6% vrouwen borstkanker. De onderzoekers gingen na in welke mate deze groep fysiek actief was geweest, en of dit in verband kon worden gebracht met de borstkanker.

De belangrijkste troeven van deze studie zijn de grootschaligheid, de lange opvolgperiode en de beschikbare informatie over de vrouwen, zowel bij aanvang als in de loop van de studie. Bovendien hielden de onderzoekers bij analyse van de resultaten rekening met factoren als ras, opleiding, BMI, gewichtsschommelingen, alcoholgebruik, roken, leeftijd waarop de menopauze optrad, aantal levend geboren kinderen, leeftijd bij eerste bevalling, voorkomen van borstkanker in de familie en gebruik van hormonale subsitutietherapie.

Een beperking van de studie daarentegen is dat de vrouwen in de studie voornamelijk blank waren, van middelbare leeftijd of ouder en goed opgeleid. Daardoor zijn de resultaten niet zomaar toe te passen op andere groepen vrouwen. Een andere beperking is dat de vrouwen zelf aangaven hoe intensief ze aan lichaamsbeweging deden; het is dus mogelijk dat dit niet helemaal strookt met de werkelijkheid. Ten slotte kan men met dit soort studie niet bewijzen dat fysieke activiteit rechtstreeks bijdraagt tot het voorkomen van borstkanker, want ook genetische en biologische factoren spelen een rol. Lichaamsbeweging kan wel, naast andere aspecten van een gezonde leefstijl, helpen om het risico op borstkanker te verminderen.

Conclusie

Deze studie bewijst niet dat lichaamsbeweging alleen verantwoordelijk is voor een daling van het borstkankerrisico. Andere leefstijlfactoren spelen immers een even belangrijke rol. Nochtans is wandelen een zeer toegankelijke en goedkope vorm van lichaamsbeweging die je heel gemakkelijk in de dagelijkse routine kan inbouwen (zie kader). Dat lichaamsbeweging ook zou beschermen tegen borstkanker is mooi meegenomen.

Enkele tips om regelmatig en zonder al te veel inspanningen te bewegen:

- wandel naar je werk of doe toch een deel van het traject te voet

- ga te voet naar de winkel

- gebruik de trap in plaats van de lift

- laat voor korte ritten de auto aan de kant

- breng de kinderen te voet naar school

- ga regelmatig wandelen, ook na een maaltijd

Referenties

http://www.nhs.uk/news/2013/10October/Pages/Walking-an-hour-day-may-help-cut-breast-cancer-risk.aspx

klokje bij datum van publicatie verschenen op 04/10/2013 | Cebam

Nieuwsbrief

Vul je emailadres in om onze nieuwsbrief te ontvangen.

icoontje van envelop bij invulvelden voor nieuwsbrief