gezondheid en wetenschap

Sluipende virale infecties van de hersenen

Wat is het?

Verschillende virale infecties kunnen de hersenen aantasten. Deze virussen doen de hersenschade langzaam toenemen, waardoor steeds meer symptomen ontstaan, die uiteindelijk dodelijk kunnen zijn.
Drie virale infecties die de hersenen kunnen aantasten zijn:

  • Mazelenvirus: kan als complicatie van de ziekte een hersenontsteking veroorzaken. Het komt meestal voor bij kinderen en jongvolwassenen. Het risico op overlijden is groot, en bij overleving zijn er vaak ernstige restletsels, zoals epilepsie en doofheid.
  • Papovavirus: kan een progressieve herseninfectie veroorzaken bij mensen met (lymfeklier)kanker, hiv en mensen die medicatie nemen om het immuunsysteem te onderdrukken.
  • Creutzfeldt-Jacob, dat in twee vormen voorkomt, is een prion-ziekte. Een prion is een fout geproduceerd eiwit, dat schade veroorzaakt in de hersenen. De ene vorm komt voor bij mensen van 50-70 jaar en verloopt snel. De andere is besmettelijk en kan worden overgedragen door bloedtransfusies en transplantaties. Deze vorm komt voor bij mensen van 15-35 jaar en verloopt trager.

Hoe vaak komt het voor?

Dankzij vaccinatie tegen mazelen is een herseninfectie door dit virus heel zeldzaam geworden. Het komt nog voor bij circa 0,1% van de personen met mazelen.
Het aantal infecties met het papovavirus neemt de laatste tijd juist wat toe, door toename van afweeronderdrukkende behandelingen, maar het blijft zeer zeldzaam.
De vorm van Creutzfeldt-Jacob die bij ouderen voorkomt, treft 1 tot 2 mensen per miljoen per jaar. Van de andere vorm is pas sinds 1996 bekend dat deze mensen kan besmetten.

Hoe kan je het herkennen?

Een herseninfectie kan verschillende symptomen veroorzaken, waaronder bewegingsstoornissen, spiercontracties, psychiatrische stoornissen en achteruitgang van de cognitieve functies van de hersenen (geheugen, aandacht, concentratie, enz.).
Deze aandoeningen zijn dodelijk of zorgen voor een blijvende handicap.

Hoe stelt je arts de aandoening vast?

Bij het vermoeden van een virale herseninfectie stuurt de huisarts de patiënt naar het ziekenhuis. Hier zal d.m.v. een ruggenprik een beetje hersenvocht worden afgenomen, om te onderzoeken op aanwezigheid van ontstekingswaarden. Een scan (CT of MRI) van het hoofd kan aanvullende informatie geven. Soms wordt een EEG (onderzoek naar de hersengolven) uitgevoerd.

Wat kan je zelf doen?

Raadpleeg een arts bij neurologische symptomen die geen andere verklaring hebben.

Wat kan je arts doen?

Een behandeling voor deze virale infecties bestaat niet. Wel kan je arts de symptomen behandelen en voor comfort zorgen.
De ziekte mag zich ook niet verder verspreiden. Patiënten met Creutzfeldt-Jacob mogen daarom geen orgaandonor zijn. Bloedcontact moet vermeden worden met een Creutzfeldt-Jacob-patiënt tijdens een behandeling, om besmetting te voorkomen.

Meer weten?

http://www.rivm.nl/Documenten_en_publicaties/Algemeen_Actueel/Veelgestelde_vragen/Infectieziekten/Vragen_en_antwoorden_ziekte_van_Creutzfeldt_Jacob

Bronnen

www.ebmpracticenet.be
https://www.zorg-en-gezondheid.be/sites/default/files/atoms/files/Richtlijn%20mazelen_2017.pdf
Illustrated textbook of paediatrics. Tom Lissauer and Graham Clayden. Third edition. Chapter: clinical features and complications of measles.

Gerelateerde richtlijnen


Verschenen op 06/12/2017

Bedankt voor je feedback!

Ook interessant

Nieuwsbrief

Vul je emailadres in om onze nieuwsbrief te ontvangen.

icoontje van envelop bij invulvelden voor nieuwsbrief