Nina Van Den Broecke Verschenen op 03/06/2019

In het nieuws

Sterk bewerkte voeding heeft geen al te beste reputatie, maar het blijft moeilijk om de negatieve effecten te bewijzen. Brengt een nieuwe studie hier verandering in?

Waar komt dit nieuws vandaan?

Om het effect van sterk bewerkte voeding op het gewicht na te gaan lieten 20 proefpersonen zich gedurende 28 dagen opsluiten. De proefpersonen werden willekeurig ingedeeld in 2 groepen. De ene groep volgde gedurende 2 weken een dieet op basis van sterk bewerkte voeding. Dit zijn intensief industrieel bewerkte producten, zoals kant-en-klare producten (die je onmiddellijk kan eten of enkel hoeft op te warmen), maar ook gesuikerde zuivelproducten, gedroogde soepen, frisdranken, koeken en fast food. Na 2 weken schakelden ze over op een dieet dat enkel uit onbewerkte of minimaal bewerkte voeding bestond. De tweede groep volgde eveneens beide diëten, maar in de omgekeerde volgorde.

Bij beide diëten kregen de proefpersonen telkens 3 hoofdmaaltijden voorgeschoteld. Ook waren er voldoende tussendoortjes aanwezig. De diëten waren zo samengesteld dat ze standaard evenveel energie, eiwitten, vetten, koolhydraten en vezels bevatten. Wat de deelnemers aten, lag vast, maar hoeveel de deelnemers aten, bepaalden ze zelf.

Na het dieet met sterk bewerkte voeding waren de proefpersonen gemiddeld 0,9 kg bijgekomen. Op zich geen verwonderlijk resultaat, aangezien ze per dag gemiddeld 500 kcal meer innamen. Het dieet met onbewerkte producten had precies het omgekeerde effect op hun gewicht (1).

Bron

(1) Hall, K. D., Ayuketah, A., Brychta, R., Cai, H., Cassimatis, T., Chen, K. Y., ... & Fletcher, L. A. (2019). Ultra-Processed Diets Cause Excess Calorie Intake and Weight Gain: An Inpatient Randomized Controlled Trial of Ad Libitum Food Intake. Cell Metabolism.

Hoe moeten we dit nieuws interpreteren?

Hoewel het aantal proefpersonen klein was en de onderzoeksperiode relatief kort, zijn de resultaten van deze klinische interventiestudie interessant. Enerzijds bevestigen ze hetgeen reeds bleek uit verschillende opvolgonderzoeken, namelijk dat er een verband is tussen sterk bewerkte voeding en de kans op overgewicht. Voor het eerst kan met deze studie een oorzakelijk verband aangetoond worden.

Daarnaast biedt de studie meer inkijk in de mogelijke verklaring van het verband. Niet de lagere voedingswaarde van sterk bewerkte voeding (meer vetten, koolhydraten en minder vezels) blijkt, zoals vaak gedacht, de oorzaak. Wel het feit dat je minder hoeft te kauwen op sterk bewerkte voeding en het dus gemakkelijker binnengaat, zou de verklaring zijn. Uit de resultaten bleek duidelijk dat de proefpersonen tijdens het dieet met sterk bewerkte voeding sneller aten en per minuut meer energie opnamen. Ze vonden beide diëten ook even aangenaam.

Het bewijs voor de negatieve effecten van sterk bewerkte voeding groeit. Maar natuurlijk is één interventiestudie onvoldoende om onomstotelijk te bewijzen dat sterk bewerkte voeding dik maakt. Het is nu uitkijken naar nieuw interventieonderzoek in ‘real life’ dat deze resultaten bevestigt. Ondertussen blijft het advies om de voorkeur te geven aan onbewerkte voeding.

Conclusie

Dit onderzoek bevestigt de resultaten van eerder onderzoek: wie vooral sterk bewerkt (kant-en-klaar) voedsel eet, heeft de neiging te verdikken.

De restgroep van de voedingsdriehoek

Sterk bewerkte voedingsmiddelen vind je in de rode bol buiten de voedingsdriehoek. Deze producten ondergingen meestal verschillende bewerkingen, waarbij suiker, vet en/of zout werd toegevoegd. Voorbeelden zijn frisdrank, alcohol, snoep, gebak, hartige snacks, bereide vleeswaren, fastfood, …

Bewerkte voeding bevat weinig of geen nuttige voedingsstoffen en is daarom overbodig in een gezond voedingspatroon. Het advies is om er niet te vaak en niet te veel van te eten.

Lees meer over bewerkte voeding
Gerelateerde koppen
Vond je dit artikel nuttig?

Nieuwsbrief

Schrijf je in voor onze nieuwsbrief