Wat zijn hoofdletsels bij kinderen?

Kinderen stoten gemakkelijk hun hoofd. Bijvoorbeeld tijdens het spelen of als ze vallen. Een slag op het hoofd of een val van grote hoogte kan een hoofdletsel veroorzaken. Meestal gaat het om een lichte hersenschudding. Ernstigere problemen, zoals een schedelbreuk of hersenbloeding, komen minder vaak voor.
⚠️ Denk je dat je kind een hoofdletsel heeft? Bel dan onmiddellijk je huisarts. Die kan mee inschatten welke zorgen je kind nodig heeft. Soms wordt je kind onderzocht door de huisarts, soms word je doorverwezen naar de kinderarts of de spoedafdeling.
Hoe kan je een hoofdletsel herkennen?
Vaak lopen kinderen onbewust een hoofdletsel op. Je weet als ouder of begeleider niet altijd dat er iets gebeurd is.
Niet zo’n harde val of slag
Het kind is bijvoorbeeld ergens tegenaan gebotst.
- Het kind kan hoofdpijn hebben of duizelig zijn.
- Soms heeft het een kleine buil.
- De klachten gaan vanzelf over.

Harde val of slag
Een alarmsignaal is een duidelijke verandering in het gedrag van het kind. Bijvoorbeeld: prikkelbaar zijn of vragen traag beantwoorden. Het kind kan dan een hersenschudding, hersenbloeding of schedelbreuk hebben.
Heeft het kind een hersenschudding?
- Dan kan het kind enkele minuten bewusteloos zijn geweest.
- Het weet niet goed wat er gebeurd is.
- Het is misselijk en moet overgeven.
- Het is moe en wil slapen.
- Het kan klagen over hoofdpijn en het kan evenwichtsproblemen hebben.

Heeft het kind een schedelbreuk?
- Dan zie je vaak bloed of een bloeduitstorting op de plaats van de breuk, achter het oor of rond een of beide ogen.

⚠️ Het is niet normaal als de klachten erger worden. Is het kind bijvoorbeeld steeds slaperiger? Verliest het steeds meer het bewustzijn? Of blijft het overgeven? Dan kan dat het gevolg zijn van een bloeding in of rond de hersenen.
Hoe stelt je arts een hoofdletsel vast?
Je arts stelt een aantal vragen: Wat is er precies gebeurd en wanneer? Waren er getuigen? Is het kind bewusteloos geweest? Heeft het kind geheugenverlies of heeft het moeite om te herinneren wat er vlak voor of na het ongeluk is gebeurd? Heeft het overgegeven?
Daarna doet je arts een neurologisch onderzoek: hij of zij test het bewustzijn, de reflexen, de spierkracht en het gevoel.
Met een lampje kijkt je arts na of de pupillen rechts en links gelijk zijn en of ze reageren op licht.
Je arts zal het hoofd van je kind onderzoeken op verwondingen. Soms onderzoekt je arts het hele lichaam.
Je arts kijkt in de oren om te zien of er bloed achter het trommelvlies zit.
Bij baby’s onderzoekt je arts de kleine holte bovenaan het hoofd (fontanel).
Op basis van die onderzoeken beslist je arts of röntgenfoto’s, een CT-scan of een MRI nodig zijn.
Wat kan je zelf doen?
Is er iets gebeurd met je kind? Probeer dan zoveel mogelijk informatie in te winnen.
Is je kind alert en actief? Dan hoeft het waarschijnlijk niet onderzocht te worden en kan je afwachten. Vermijd fel licht, want dat is storend voor je kind.
⚠️ Laat je kind de eerste 24 uur na een harde val of slag niet alleen:
- Soms ontstaan klachten door een bloeding in of rond de hersenen pas later.
- Vooral de eerste uren na het ongeluk is het belangrijk om je kind goed in de gaten te houden, omdat het dan sneller slechter kan gaan.
Vroeger werd aanbevolen om kinderen na een zware val ’s nachts elke twee uur te wekken. Er is geen bewijs dat dat voordelen heeft. Als je ongerust bent, kan het natuurlijk geen kwaad om ‘s nachts enkele keren te gaan kijken.
Wanneer naar een arts?
- Verminderen het bewustzijn en de reacties van je kind?
- Moet het meerdere keren overgeven?
- Heeft het stuipen?
- Begint het te bloeden uit neus of oren?
- Is het van grote hoogte gevallen?
- Of neemt de hoofdpijn sterk toe?
Bel dan meteen je arts.
Wat kan je arts doen?
Heeft je kind een lichte hersenschudding? En zag je arts geen problemen tijdens het neurologisch onderzoek? Dan is geen bijzondere behandeling nodig:
- Als je kind genoeg rust, zijn de klachten binnen enkele dagen verdwenen.
- Je arts spreekt met je af waarop je moet letten thuis.
- Meestal plant je arts een controle in binnen de 24 uur.
- Indien nodig gebeurt er een CT-scan of MRI van het hoofd of worden er röntgenfoto’s genomen.
Ook voor sommige breuken is geen bijzondere behandeling nodig.
Naar het ziekenhuis
In sommige gevallen moet je kind naar het ziekenhuis voor observatie en verder onderzoek. Bijvoorbeeld in deze gevallen:
- De klachten worden erger.
- Het was een harde val of slag.
- Er zijn verwondingen aan andere delen van het lichaam.
- Het kind heeft een epileptische aanval gehad.
- Het kind is bewusteloos geweest.
- Het kind is jonger dan 2 jaar.
Meer weten?
- Thuisarts: Mijn kind is op het hoofd gevallen of heeft een klap op het hoofd gehad (tot 16 jaar)
- Kind en Gezin: risico's tijdens het spelen