Geen bewijs dat paracetamol in de zwangerschap de vruchtbaarheid van je dochter aantast

Waar komt dit nieuws vandaan?

Op sociale media circuleren berichten dat de eierstokken van baby’s van wie de moeder tijdens de zwangerschap paracetamol nam, ongeveer 40 procent kleiner zouden zijn (1). Sommige influencers zien daarin een bewijs dat paracetamol tijdens de zwangerschap onvruchtbaarheid veroorzaakt.

De aanleiding is een Deense studie die op 9 september 2026 verscheen in het vakblad Human Reproduction Open (2). In die zogenoemde COPANA-studie onderzochten wetenschappers het verband tussen paracetamolgebruik tijdens de zwangerschap en de ontwikkeling van de eierstokken bij baby’s.

Bron

(1) Instagram

Hoe moet je dit nieuws interpreteren?

Zorgvuldige studie

Onderzoekers in Kopenhagen volgden 685 zwangere vrouwen. 3,5 maanden na de geboorte werden 302 dochtertjes onderzocht: ze kregen een echografie en hun bloed werd getest.

Tijdens hun zwangerschap rapporteerden de moeders elke 2 weken hun medicatiegebruik, met informatie over het middel, de dosis en de reden voor het gebruik. Daarnaast werd rond week 14 hun urine onderzocht op sporen van paracetamol.

Daarnaast toetsten de onderzoekers een deel van hun bevindingen aan gegevens uit een oudere, onafhankelijke cohortstudie met 1.210 meisjes die opgevolgd werden van hun geboorte tot hun 16e. Die studie heeft wel tekortkomingen: ze was niet bedoeld om paracetamol te onderzoeken. De moeders moesten maar 1 vraag over hun medicatiegebruik beantwoorden. En er werd niet apart naar het gebruik van paracetamol gevraagd. Deze studie bevestigt dus niet zomaar de resultaten uit de COPANA-studie.

Wat vonden de onderzoekers?

Ruim de helft van de moeders nam paracetamol tijdens de zwangerschap. Dit waren de bevindingen bij hun baby’s:

• Paracetamol vóór week 17 van de zwangerschap:
  • De eierstokken waren gemiddeld ongeveer 40 procent kleiner. Maar dat verschil was pas statistisch significant nadat de onderzoekers rekening hielden met andere factoren die invloed zouden kunnen hebben.
  • De baarmoeder was 13 procent kleiner.
• Paracetamol vanaf week 17: de baby’s hadden gemiddeld 1 follikel minder. Dat is een blaasje met een onrijpe eicel.
• Een klein groepje van 22 baby’s die uitsluitend vroeg in de zwangerschap waren blootgesteld had een lager AMH: een hormoon dat iets zegt over de eicelvoorraad. In de hoofdgroepen was er geen verschil.

Geen bewijs voor oorzakelijk verband

Omdat het om een observatiestudie gaat, weten we alleen dat er een verband is tussen het gebruik van paracetamol en de bevindingen hierboven. We weten niet of dat een oorzakelijk verband is. Dat zeggen de onderzoekers zelf ook. Er kunnen ook andere factoren een rol spelen.

Enkele zwaktes van de studie

De studie heeft een paar tekortkomingen, onder andere deze (3):

• De vruchtbaarheid werd niet gemeten. De onderzoekers maten alleen de grootte van de eierstokken en de baarmoeder, het aantal zichtbare follikels en de hormonen van de baby’s. We weten niet of een iets kleinere eierstok bij een baby iets zegt over de vruchtbaarheid later.
• Bij 1 op de 3 baby's lukte de meting niet.
• De onderzoekers maten verschillende zaken. Dan vind je sneller toevallig een verschil.
• Waarom nam de moeder paracetamol? 7 op de 10 moeders namen het tegen hoofdpijn of migraine, 1 op de 20 tegen koorts. Die klacht zelf, of een aandoening erachter, kan ook invloed hebben op de baby. Moeders met koorts weglaten veranderde de resultaten niet. Met pijnlijke aandoeningen waarbij de afweer het eigen lichaam aanvalt, hielden de onderzoekers geen rekening.

Verder onderzoek nodig

Dierproeven en labotests met eierstokweefsel van menselijke foetussen tonen aan dat paracetamol het aantal voorlopers van eicellen kan verminderen (4). Dat bewijst niet dat hetzelfde bij zwangere vrouwen gebeurt, maar het is wel mogelijk. We schreven eerder over beweringen dat paracetamol tijdens de zwangerschap het gedrag van jongens zou beïnvloeden.

Ook deze studie kan geen uitspraken doen over het effect van paracetamol, maar het verdient wel verder onderzoek. Zo waren er aanwijzingen dat er een verband is tussen paracetamol tijdens de zwangerschap en autisme. Na verder onderzoek bleek er toch geen verband te zijn (5). Daar schreven we eerder over.

Paracetamol ligt momenteel onder vuur door allerlei beweringen van Donald Trump en de Amerikaanse gezondheidsminister Robert F. Kennedy Jr., vooral over autisme.

Wat betekent dit als je zwanger bent?

Paracetamol blijft de eerste keuze tegen pijn en koorts tijdens de zwangerschap: neem de laagste dosis die helpt, zo kort mogelijk. Ook het Nederlandse bijwerkingencentrum Lareb zegt dat deze studie het huidige advies niet verandert: de studie bewijst niet dat paracetamol de toekomstige vruchtbaarheid van meisjes aantast (6). Koorts of hevige pijn laten aanslepen is ook niet zonder risico.

Heb je vaak hoofdpijn of migraine? Bespreek dat dan met je arts.

Conclusie

Paracetamol blijft de eerste keuze als je zwanger bent en pijn of koorts hebt. Neem de laagste dosis en gebruik het zo kort mogelijk. Een nieuwe observatiestudie zag dat meisjes van enkele maanden oud iets kleinere eierstokken en baarmoeders hadden als hun moeders paracetamol hadden genomen. Maar de studie kan niet aantonen dat paracetamol de oorzaak is. De studie zegt niets over vruchtbaarheid.

Referenties

• (2) Fischer MB, Mola G, Sundberg K, et al. Fetal exposure to paracetamol is associated with altered markers of ovarian development and reduced uterine volume in girls: the COPANA study. Hum Reprod Open 2026;2026(3):hoag073.
• (3) Expert reaction to study on paracetamol in pregnancy and ovarian development / uterine volume in daughters. Science Media Centre. 9 september 2026.
• (4) Hurtado-Gonzalez P, Anderson RA, Macdonald J, et al. Effects of exposure to acetaminophen and ibuprofen on fetal germ cell development in both sexes in rodent and human using multiple experimental systems. Environ Health Perspect 2018;126(4):047006.
• (5) Ahlqvist VH, Sjöqvist H, Dalman C, et al. Acetaminophen use during pregnancy and children's risk of autism, ADHD, and intellectual disability. JAMA 2024;331(14):1205-1214.
• (6) Onderzoek bewijst niet dat paracetamol tijdens de zwangerschap de vruchtbaarheid schaadt. Lareb. 11 september 2026.