Marleen Finoulst Verschenen op 03/03/2021

In het nieuws

Zwangere vrouwen worden nooit betrokken in de eerste studies van nieuwe geneesmiddelen omdat ze een kwetsbare groep zijn. Daarom twijfelen sommigen aan de veiligheid van de coronavaccins. Maar omdat het onmogelijk is om alle zwangere vrouwen uit voorzorg niet te vaccineren, werkte de Hoge Gezondheidsraad op basis van de huidige wetenschappelijke kennis een gedetailleerd advies uit. Wat staat er...

Factcheck

De Hoge Gezondheidsraad laat coronavaccinatie toe tijdens de zwangerschap bij vrouwen die extra worden blootgesteld aan coronavirussen, bijvoorbeeld verpleegsters of artsen, en vrouwen met een onderliggende aandoening, waardoor ze een groter risico lopen op ernstige covid-19. Zwangere vrouwen lopen namelijk een groter risico op een ernstige vorm van covid-19. Voor vrouwen die borstvoeding geven of zwanger willen worden is vaccinatie geen probleem.

Lees verder »

Waar komt dit nieuws vandaan?

Vaccinatie bij zwangere vrouwen

Zwangere vrouwen maken zelden deel uit van studies waarin nieuwe geneesmiddelen, waaronder vaccins, worden uitgetest. Dat is logisch, want ze vormen een bijzonder kwetsbare groep. Wat veilig is voor niet-zwangere personen, is dat niet automatisch voor zwangere vrouwen, om twee redenen:

  • Het immuunsysteem reageert anders in de zwangerschap.
  • Het embryo of de foetus moet beschermd worden.

Om die redenen mogen zwangere vrouwen bijvoorbeeld niet systematisch vaccins krijgen waarin levend afgezwakte virussen zitten. Van andere vaccins, tegen kinkhoest en griep bijvoorbeeld, weten we wel dat ze veilig zijn in de zwangerschap.

Effecten van coronavaccinatie op zwangere vrouwen

De coronavaccins die momenteel in België gebruikt worden (Pfizer, Moderna en AstraZeneca) bevatten geen levend afgezwakte virussen. Aan de studies met deze nieuwe vaccins namen enkele tientallen vrouwen deel die niet gepland zwanger werden in de loop van het onderzoek. Bij deze groep zwangere vrouwen werden geen noemenswaardige problemen vastgesteld.

Ook bij drachtige proefdieren (ratten), waarbij de coronavaccins werden getest, waren er geen negatieve effecten op het nageslacht. Dat is op zich gunstig, maar onvoldoende om te besluiten dat deze vaccins veilig zijn voor alle zwangere vrouwen.

Covid-19 bij zwangere vrouwen

Anderzijds zijn er aanwijzingen dat vrouwen die een coronabesmetting oplopen tijdens de zwangerschap, een groter risico lopen op een ernstige vorm van covid-19. Daarvoor moeten ze vaker gehospitaliseerd worden en komen ze vaker op intensieve zorg terecht (1). Ook het risico op een vroegtijdige bevalling is verhoogd (1). Voor het kind zelf is er geen verhoogd risico op afwijkingen aangetoond.

Vandaag kunnen we met zekerheid zeggen dat zwangerschap een risicofactor is voor ernstige covid-19.

Bron

(1) CDC. Update: Characteristics of Symptomatic Women of Reproductive Age with Laboratory-Confirmed SARS-CoV-2 Infection by Pregnancy Status — United States, January 22–October 3, 2020a. https://www.cdc.gov/mmwr/volumes/69/wr/mm6944e3.htm?s_cid=mm6944e3_w

Hoe moet je dit nieuws interpreteren?

Op basis van alle wetenschappelijke bevindingen tot nu toe, heeft de Hoge Gezondheidsraad (HGR) onderstaande adviezen geformuleerd. Wanneer nieuwe gegevens ter beschikking komen, kan de HGR deze adviezen aanpassen.

1. Zwangere vrouwen:
    • Zwangere vrouwen worden niet systematisch gevaccineerd met de nieuwe coronavaccins, tenzij ze:
      • een hoger risico lopen om besmet te worden met het coronavirus, bijvoorbeeld vrouwen die werken in de zorgsector;
      • een hoger risico lopen op een ernstige vorm van covid-19 wegens bepaalde onderliggende aandoeningen.
    2. Vrouwen die zwanger willen worden:
    • Eerder werd aangeraden om een zwangerschap uit te stellen tot 2 maanden na de tweede vaccindosis, uit voorzorg. Dit werd later herzien: er is thans geen reden om een zwangerschap uit te stellen na vaccinatie.
    3. Vrouwen die borstvoeding geven:
    • Zij mogen gevaccineerd worden, zeker wanneer ze in de gezondheidssector werken of tot een risicogroep behoren.
    • Tot nu toe is niet aangetoond dat het vaccin via de moedermelk bij het kind kan terechtkomen. Als dat wel zo zou zijn, worden de vaccin-bestanddelen zo goed als zeker vernietigd in het spijsverteringskanaal van de zuigeling.

    Je vindt het volledige advies hier: HGR covid-vaccinatie en zwangerschap advies januari 2021

    Conclusie

    De Hoge Gezondheidsraad laat coronavaccinatie toe tijdens de zwangerschap bij vrouwen die extra worden blootgesteld aan coronavirussen, bijvoorbeeld verpleegsters of artsen, en vrouwen met een onderliggende aandoening, waardoor ze een groter risico lopen op ernstige covid-19. Zwangere vrouwen lopen namelijk een groter risico op een ernstige vorm van covid-19. Voor vrouwen die borstvoeding geven of zwanger willen worden is vaccinatie geen probleem.

    Gezondheid en Wetenschap duidt samen met het Centrum voor de Evaluatie van Vaccinaties van de Universiteit Antwerpen de berichtgeving in de (sociale) media over vaccinaties. Bekijk het dossier hier.

    Gerelateerde richtlijnen
    Gerelateerde nieuwsberichten
    Vond je dit artikel nuttig?
    Content overnemen van Gezondheid en Wetenschap

    Gezondheid en Wetenschap heeft het alleenrecht op de meeste gepubliceerde content. Onze artikels mogen dus niet overgenomen worden zonder onze schriftelijke toestemming.

    Interesse in onze content? Neem contact op via info@gezondheidenwetenschap.be.

    Ook interessant

    Nieuwsbrief

    Schrijf je in voor onze nieuwsbrief