Wat is een beroerte?
- Een beroerte ontstaat wanneer een deel van de hersenen plots te weinig zuurstof krijgt, meestal gedurende een langere tijd.
- Dat kan gebeuren doordat een bloedvat in de hersenen verstopt raakt of door een bloeding.
- Je krijgt dan plots klachten (uitvalsverschijnselen). Je kan bijvoorbeeld niet meer goed praten, zien of bewegen.
- De klachten verdwijnen niet volledig en kunnen blijvende gevolgen hebben.
Een andere naam voor beroerte is cerebrovasculair accident (CVA).
Twee soorten
Er zijn twee soorten beroerte:
- Herseninfarct en hersentrombose betekenen hetzelfde: een bloedklonter sluit een bloedvat in de hersenen af, waardoor hersenweefsel afsterft.
- Vaak ontstaat de bloedklonter in een slagader in de hersenen die vernauwd is door aderverkalking.
- Soms komt de klonter ergens anders vandaan. Bijvoorbeeld uit het hart of de bloedvaten in de hals.
- Bij een hersenbloeding barst een bloedvat in de hersenen open.
- Dat veroorzaakt hersenschade door druk en zuurstoftekort.
- Hoge bloeddruk is de belangrijkste oorzaak.
Wat is het verschil met een TIA?
- TIA staat voor transient ischaemic attack.
- De klachten lijken sterk op die van een herseninfarct, maar verdwijnen binnen 24 uur.
- Een TIA is een ernstige waarschuwing: in de periode daarna heb je veel meer kans op een beroerte.
Zie ook: Beroerte, trombose, herseninfarct, CVA of hersenbloeding?
Hoe vaak komt een beroerte voor?
Elk jaar krijgen in België ongeveer 7 op de 1000 mensen een beroerte.
De kans op een beroerte neemt toe met de leeftijd:
- jonger dan 45 jaar: 1 op de 1000 mensen;
- ouder dan 75 jaar: 24 op de 1000 mensen.
Hoe kan je een beroerte herkennen?
Een beroerte begint altijd plots.
Herken de alarmsignalen van een TIA: doe de FAST-testF - Face (gezicht): Hangt de mond of één kant van het gezicht scheef? Lukt glimlachen niet goed? A - Arms (armen): Lukt het niet om beide armen op te heffen en omhoog te houden? Voelt één arm plots slap of gevoelloos? S - Speech (spraak): Praat de persoon plots onduidelijk? T - Time (tijd): Wacht niet af. Zoek meteen medische hulp. Ook als de klachten al verdwenen zijn. |
Andere klachten
Andere mogelijke klachten zijn:
- gevoelloosheid of tintelingen aan één kant van je lichaam;
- problemen met je zicht;
- ernstige hoofdpijn;
- duizeligheid;
- evenwichtsproblemen.
Deze klachten verschijnen allemaal plots.
Wat kan je zelf doen?
Als je denkt dat jij of iemand anders een beroerte heeft, bel dan onmiddellijk 112. Elke minuut telt: hoe sneller de behandeling start, hoe beter de kans op herstel.
⚠️ Ook als de klachten weg zijn, blijft snelle medische hulp nodig.
Wat kan je arts of zorgverlener doen?
De aanpak van een beroerte hangt af van welke vorm van beroerte je hebt. Lees verder op deze pagina’s:
Lees hier hoe het herstel na een beroerte verloopt.
Meer weten?
Patiëntenverenigingen en zelfhulpgroepen
- Hersenletsel Liga: info, hulp en lotgenotencontact