Door u gekozen
Lactobacillus reuteri is een probioticum. Dat is een middel met bacteriën (en/of andere micro-organismen) waarvan wordt aangenomen dat ze de gezondheid bevorderen. Het wordt in België verkocht als druppels voor baby’s met kolieken (hevige buikkrampen) en kauwtabletten voor kinderen en volwassenen. Een lezer vroeg ons hoe goed de gezondheidsclaims over dit product eigenlijk onderbouwd zijn.
Conclusie
Lactobacillus reuteri (stam DSM 17938) kan mogelijk helpen bij baby’s met kolieken die borstvoeding krijgen, al verdwijnen kolieken bij de meeste baby's ook uit zichzelf. Voor andere klachten, zoals diarree, prikkelbare darm of verstopping, is het bewijs zwakker en sterk afhankelijk van de gebruikte stam. Probiotica worden bovendien vaak verkocht op basis van een selectie van positieve studies. Kies best voor een product uit de apotheek. Zo heb je meer zekerheid over de kwaliteit en de juiste stam.
Lees verder »Wat weten we hierover?
Dit probioticum is in België in verschillende vormen te verkrijgen:
- als voedingssupplement (bijvoorbeeld Protectis®);
- als druppels voor kolieken (hevige buikkrampen) en darmklachten bij baby’s;
- als kauwtabletten voor kinderen en volwassenen met spijsverteringsklachten.
Bedrijven die deze producten verkopen, verwijzen op hun website naar een brede reeks wetenschappelijke studies. Maar welke studies dat precies zijn en hoe sterk het bewijs is, vermelden ze meestal niet.
Bron
(1) Bron: Lezersvraag
Hoe moet je deze bewering interpreteren?
Wat is Lactobacillus reuteri?
Lactobacillus reuteri (officieel Limosilactobacillus reuteri) is een specifieke soort van probioticum die goed bestudeerd is. Toch hangt het bewijs voor de werkzaamheid sterk af van waarvoor je het gebruikt. Het duidelijkste bewijs is er voor kolieken bij baby’s, maar ook daar zijn nuances.
Kolieken bij baby's: enig effect, maar beperkt
Een overzichtsonderzoek van 6 goed uitgevoerde gecontroleerde studies keek naar 423 baby’s met kolieken (2).
- De stam Lactobacillus reuteri DSM 17938 bleek effectiever dan placebo na 2 weken en na 3 weken. Maar na 4 weken was dat verschil niet meer duidelijk aanwezig.
- Dat wijst erop dat kolieken bij veel baby’s met de tijd ook uit zichzelf verbeteren. Daardoor wordt het verschil met placebo kleiner.
Een Cochrane-overzichtsstudie van 6 goed gecontroleerde studies met bijna 1900 deelnemers voegt daar nog een belangrijke kanttekening aan toe (3):
- Het aantal nieuwe gevallen van koliek daalde niet duidelijk.
- De kortere huiltijd (gemiddeld 44 minuten per dag minder) werd alleen gezien bij baby’s die borstvoeding kregen, niet bij baby’s die flesvoeding kregen.
Het bewijs geldt dus niet voor alle baby’s.
Voor andere klachten is het bewijs zwakker
Voor ander gebruik is het bewijs minder overtuigend:
- Bij acute diarree bij kinderen vond een Cochrane-overzichtsstudie bij onderzoek van goede kwaliteit geen duidelijk verschil tussen probiotica en placebo (4).
- Voor prikkelbare darm en verstopping (constipatie) bestaan er verschillende studies. Maar de resultaten lopen uiteen en hangen sterk af van de gebruikte stam van Lactobacillus reuteri.
De resultaten verschillen dus sterk en hangen af van:
- de precieze bacteriestam,
- het soort voeding,
- de leeftijd,
- de samenstelling van de darmflora.
Niet elk product is hetzelfde: stam en kwaliteit tellen
Niet elk product met Lactobacillus reuteri is hetzelfde. De werking hangt sterk af van de gebruikte stam. Resultaten uit onderzoek met stam DSM 17938 mag je dus niet zomaar doortrekken naar andere stammen, ook al lijkt de productnaam sterk op elkaar.
Er is ook een verschil tussen probiotica die als geneesmiddel geregistreerd zijn en producten die als voedingssupplement verkocht worden. Geneesmiddelen worden strenger gecontroleerd op kwaliteit. Voor voedingssupplementen (de grootste groep) gelden minder strenge regels.
Een overzichtsstudie liet zien dat de inhoud van commerciële probioticasupplementen regelmatig afwijkt van wat er op het etiket staat (5):
- Soms zitten de vermelde stammen er gewoon niet in.
- Soms ligt het aantal levende bacteriën lager dan beloofd.
- In zeldzame gevallen werden ook bacteriën teruggevonden die niet op het etiket stonden.
Wie probiotica koopt, kiest daarom best voor een product uit de apotheek. Daar kan je meer kwaliteitscontrole en deskundig advies verwachten.
Conclusie
Lactobacillus reuteri (stam DSM 17938) kan mogelijk helpen bij baby’s met kolieken die borstvoeding krijgen, al verdwijnen kolieken bij de meeste baby's ook uit zichzelf. Voor andere klachten, zoals diarree, prikkelbare darm of verstopping, is het bewijs zwakker en sterk afhankelijk van de gebruikte stam. Probiotica worden bovendien vaak verkocht op basis van een selectie van positieve studies. Kies best voor een product uit de apotheek. Zo heb je meer zekerheid over de kwaliteit en de juiste stam.
Referenties
- (2) Xu M, Wang J, Wang N, et al. The Efficacy and Safety of the Probiotic Bacterium Lactobacillus reuteri DSM 17938 for Infantile Colic: A Meta-Analysis of Randomized Controlled Trials. PLoS One 2015;10(10):e0141445.
- (3) Ong TG, Gordon M, Banks SS, et al. Probiotics to prevent infantile colic. Cochrane Database Syst Rev 2019;3(3):CD012473.
- (4) Collinson S, Deans A, Padua-Zamora A, et al. Probiotics for treating acute infectious diarrhoea. Cochrane Database Syst Rev 2020 Dec 8;12(12):CD003048.
- (5) Mazzantini D, Calvigioni M, Celandroni F, Lupetti A, Ghelardi E. Spotlight on the Compositional Quality of Probiotic Formulations Marketed Worldwide. Front Microbiol 2021;12:693973.