Wat is bewusteloosheid?
Je bent bewusteloos als je niet reageert op prikkels uit je omgeving. Je hebt dan het bewustzijn verloren.
(Lees verder onder de afbeelding)

Oorzaken
Bewusteloosheid kan veel oorzaken hebben:
- vergiftiging, bijvoorbeeld door koolstofmonoxide (CO) of alcohol;
- een te lage bloedsuiker (hypoglycemie);
- een gebrek aan zuurstof;
- een bloeding in de schedel;
- hersenvliesontsteking.
⚠️ Iemand die bewusteloos is, kan in levensgevaar zijn. Daarom is het belangrijk om snel de oorzaak te vinden, zodat het slachtoffer de juiste hulp krijgt.
Wat kan je zelf doen?
Wat doe je als je een (mogelijk) bewusteloze persoon aantreft?
- Zorg voor je eigen veiligheid en die van het slachtoffer.
- Kijk of er in de directe omgeving gevaar dreigt.
- Is de omgeving veilig? Controleer dan of het slachtoffer reageert: schud zachtjes aan beide schouders en vraag luid of alles in orde is.
- Als het slachtoffer niet reageert, is hij of zij bewusteloos.
- In dat geval is er verstikkingsgevaar: de tong kan de luchtweg afsluiten.
Wat doe je als het slachtoffer reageert?
- Laat het slachtoffer liggen zoals je hem of haar vindt.
- Roep luid om hulp. Blijf niet alleen:
- Iemand bewaakt het slachtoffer.
- De andere persoon kan 112 bellen: in alle landen van de Europese Unie kan je dit nummer gebruiken om dringende hulp te vragen.
- Zijn er geen andere mensen in de buurt? Bel dan zelf 112. Zeg duidelijk:
- dat het slachtoffer verminderd bewust is, maar nog reageert;
- je naam;
- het adres waar het slachtoffer zich bevindt.
- Probeer te weten te komen wat er is gebeurd.
- Controleer regelmatig of het slachtoffer nog bij bewustzijn is.
Wat doe je als het slachtoffer niet reageert?
- Roep luid om hulp. Blijf niet alleen:
- Iemand bewaakt het bewusteloze slachtoffer.
- De andere persoon kan:
- een automatische externe defibrillator (AED) halen;
- 112 bellen: in alle landen van de Europese Unie kan je dit nummer gebruiken om dringende hulp te vragen.
- Zijn er geen andere mensen in de buurt? Bel dan zelf 112. Zeg duidelijk:
- dat het slachtoffer bewusteloos is;
- je naam;
- het adres waar het slachtoffer zich bevindt.
- Controleer of het slachtoffer normaal ademt:
- Zie je de borstkas bewegen en hoor je het slachtoffer ademen? Dan ademt die normaal.
- Leg het slachtoffer in stabiele zijligging.
- Controleer regelmatig of het slachtoffer blijft ademen terwijl je op de hulpdiensten wacht.
- Ademt het slachtoffer niet normaal?
- Leg het slachtoffer op de rug en maak de luchtweg vrij.
- Is het slachtoffer bewusteloos en ademt hij of zij niet?
- Start onmiddellijk met reanimeren (hart- en longreanimatie): duw ononderbroken op de borstkas tot de hulpdiensten er zijn.
- Zie je de borstkas bewegen en hoor je het slachtoffer ademen? Dan ademt die normaal.
Wat doe je als ooggetuige?
Heb je belangrijke informatie? Deel die dan met de hulpdiensten. Bijvoorbeeld:
- In welke omstandigheden is het slachtoffer bewusteloos geworden?
- Weet je of het slachtoffer gezondheidsproblemen heeft?
- Weet je of het slachtoffer medicatie neemt?
Wat doe je als je geen opleiding tot hulpverlener hebt gevolgd?
Bel zo snel mogelijk de hulpdiensten (112).
Het is heel nuttig om een opleiding eerste hulp (EHBO) te volgen. Zo kan je in de toekomst levens redden!
Wat kan een arts doen?
Een arts of iemand die een opleiding eerste hulp (EHBO) heeft gevolgd, kan onmiddellijk de eerste hulp toedienen.
De arts zoekt naar de oorzaak van de bewusteloosheid. Zo kan die snel een behandeling starten, bijvoorbeeld suiker (glucose) geven als het slachtoffer diabetes heeft en te weinig suiker in het bloed heeft (hypoglycemie).
In het ziekenhuis gebeuren verdere onderzoeken. Bijvoorbeeld:
- bloedonderzoek;
- urineonderzoek;
- een foto van de borstkas (rX);
- een hartfilmpje (ECG);
- een scan van het hoofd.
Meer weten?
- Filmpje: Hoe benader je een bewusteloze persoon?
- Filmpje: Hoe leg je een bewusteloze persoon in stabiele zijligging?
- Folder van Rode Kruis-Vlaanderen: Vier stappen in eerste hulp