Wat is een darmonderzoek?
Coloscopie
Een coloscopie (of colonoscopie) is een kijkonderzoek van de darmen:
- Een arts brengt een soepele, dunne buis met een camera (een endoscoop) via de anus in de dikke darm. Daarmee kan de arts de binnenkant van de dikke darm en het laatste stuk van de dunne darm onderzoeken.
- De arts kan via die buis ook instrumenten inbrengen. Bijvoorbeeld om poliepen te verwijderen, een stukje weefsel weg te nemen voor verder onderzoek (biopsie) of om bloedingen te stelpen.
(Lees verder onder de afbeelding)

Sigmoïdoscopie
Een sigmoïdoscopie is een gelijkaardig onderzoek:
- De buis wordt minder diep ingebracht.
- De arts bekijkt alleen het S-vormige laatste stuk van de dikke darm.
Rectoscopie
Bij een rectoscopie of anuscopie wordt alleen het laatste stukje van de endeldarm (rectum) onderzocht. Dat is nuttig bij een vermoeden van aarskloofjes of aambeien.
(Lees verder onder de afbeelding)

| Wist je dat? Bij een probleem in de dunne darm (het bovenste stuk van je darm) gebeurt eerst een maagonderzoek (gastroscopie). Ook bij zwarte stoelgang gebeurt eerst een maagonderzoek. Pas als je arts het nodig vindt, wordt in tweede instantie een coloscopie uitgevoerd. |
Praktische info
Een darmonderzoek duurt ongeveer 20 minuten. Het gebeurt tijdens een dagopname in het ziekenhuis.
Vaak krijg je een lichte verdoving. Je bent dan nog wakker, maar licht versuft. Je mag na het onderzoek niet met de auto rijden.
Wanneer gebeurt een darmonderzoek?
Mogelijke redenen voor een darmonderzoek zijn:
- anaal bloedverlies;
- aanhoudende diarree en buikpijn;
- een verandering in je stoelgangpatroon (zeker als je ouder bent dan 50 jaar):
- vaker of minder vaak stoelgang maken;
- hardere stoelgang (verstopping);
- slappere stoelgang (diarree).
- dikkedarmkanker of poliepen in je familie;
- bloedarmoede door ijzertekort van onbekende oorsprong. Dat wordt vastgesteld via bloedonderzoek.
- bloed in de stoelgang. Dat is niet per se met het blote oog te zien. Het kan ook vastgesteld worden via onderzoek van een stoelgangstaal in het labo.
Herken je een van de klachten hierboven? Ga dan naar je huisarts.
Onderzoek huisarts
Je arts zal je onderzoeken. Op basis van je klachten en je (familiale) voorgeschiedenis stelt je arts misschien voor om ook je stoelgang en bloed te laten onderzoeken. Soms blijkt daaruit dat een darmonderzoek nodig is.
Als je geen darmonderzoek wil, mag je het weigeren.
Opvolgonderzoek
Een coloscopie kan ook gebeuren als opvolgonderzoek:
- na het verwijderen van een goedaardig gezwel of kanker;
- bij erfelijke dikkedarmkanker of familiale poliepen. In dat geval wordt het onderzoek regelmatig herhaald.
- bij een opstoot van een dikkedarmontsteking met klachten (ziekte van Crohn of colitis ulcerosa).
Wanneer mag er geen darmonderzoek gebeuren?
In sommige gevallen gebeurt er beter geen darmonderzoek:
- bij een opstoot van diverticulitis. Een divertikel is een uitstulping van het darmslijmvlies. Het vormt een leeg zakje waarin etensresten kunnen terechtkomen. Dat veroorzaakt soms ontstekingen.
- bij een vermoeden van darmperforatie (een gaatje in de darmwand).
Als de patiënt ernstig ziek is, beperkt de arts zich tot het makkelijk zichtbare deel van de darm.
Hoe bereid je je voor op een darmonderzoek?
Eten
De dikke darm moet proper zijn. Daarom eet je de drie dagen voor het onderzoek best vezelarm. In dit document vind je praktische info.
Het belangrijkste is dat je de dag voor het onderzoek deze zaken best niet eet:
- groenten;
- fruit (vers en gedroogd);
- volkoren en bruine graanproducten;
- aardappelen;
- noten en zaden;
- producten met pitjes of pulp.
Drinken
Het is belangrijk dat je voldoende drinkt de dag(en) voor het onderzoek: minstens 1,5 liter water.
Je mag in plaats van water ook thee of helder vruchtensap (zonder pulp) drinken.
Laxeermiddel
De dag voor het onderzoek moet je laxeermiddelen innemen. Volg daarvoor de instructies die je van je arts of het ziekenhuis krijgt.
Het kan zijn dat je iets moet drinken. Het kan ook zijn dat je een lavement krijgt. Het middel wordt dan in je aars gespoten.
De laxeermiddelen zorgen ervoor dat je diarree krijgt. Zo wordt de darm leeggemaakt.
Medicatie
Neem je ijzerpillen? Dan moet je daar tijdelijk mee stoppen.
Neem je bloedverdunners? Bespreek met je arts en specialist(en) of je daar tijdelijk mee kan stoppen.
Welke problemen kunnen bij een darmonderzoek ontstaan?
Problemen (complicaties) zijn zeldzaam. Mogelijke problemen zijn:
- darmperforatie;
- bloedingen: de maag-darmspecialist kan die meestal stoppen via de endoscoop;
- heel zelden: infecties of problemen ter hoogte van de longen of het hart.
| Heb je na het onderzoek last van buikpijn, anaal bloedverlies, koorts of rillingen? Neem dan meteen contact op met de arts die het onderzoek heeft uitgevoerd. |
Meer weten?
- Bevolkingsonderzoek dikkedarmkanker: coloscopie
- Ebpracticenet: Vezelarme voeding ter voorbereiding op een colonoscopie
- Gebruik je medicijnen? Zoek eenvoudig betrouwbare informatie op FarmaInfo.
Bronnen
- www.ebpnet.be
- Health Technology Assessment Colorectale kankerscreening. Wetenschappelijke stand van zaken en budgetimpact voor België. KCE reports vol 45A. Federaal kenniscentrum voor de gezondheidszorg 2006.
- Voorbeeld ‘Info voor de patiënt’: vezelarme voeding ter voorbereiding op een colonoscopie. Ebpracticenet. Geraadpleegd jan 2026.